Projektohet vaksina “e parë në botë” nga inteligjenca artificiale

Inteligjenca artificiale ka luajtur një rol të rëndësishëm në zhvillimin e një vaksine të re që prometon mbrojtje ndaj një sërë virusesh dhe parandalim të pandemive. Studiuesit në Universitetin e Kembrixhit bëjnë të ditur se kjo është hera e parë që përbërësi kryesor i një vaksine është zhvilluar plotësisht nga inteligjenca artificiale dhe është testuar te njerëzit.

Vaksina është e dizajnuar për të vepruar kundër të gjithë koronavirusëve, duke përfshirë variantet dhe viruset e Covid-19 që infektojnë kafshët, por që mund të shkaktojnë pandemitë e ardhshme. Edhe pse projekti është në fazat fillestare, ekipi është duke punuar gjithashtu për vaksina që synojnë trajtimin e gripit dhe Ebolës.

Vaksinat ndihmojnë trupat tanë të identifikojnë infeksionet, duke rritur mundësitë për t’i luftuar ato. Megjithatë, disa viruse ndryshojnë shpejt pamjen e tyre, duke i bërë vaksinat të dalin në përdorim. Kjo është arsyeja pse vaksinat kundër Covid-19 dhe gripit të dimrit duhet të përditësohen rregullisht.

Prof. Jonathan Heeney nga Universiteti i Kembrixhit shprehet se, “Ne jemi gjithmonë prapa,” duke theksuar se qëllimi është të ecej përpara për t’u mbrojtur nga shpërthimet e reja.

Zhvillimi i kësaj vaksine është i mbështetur në kode gjenetike të njohura që janë nxjerrë nga koronavirusët e regjistruar, duke përdorur inteligjencën artificiale për t’u analizuar. Kjo ka rezultuar në krijimin e një “super-antigjeni” që ndihmon sistemin imunitar të ofrojë mbrojtje më të gjerë, përfshirë ndaj infeksioneve të reja.

Testet fillestare janë kryer mbi 39 persona për të vlerësuar sigurinë e vaksinës. Një studim i mëtejshëm do të përfshijë rreth 200 individë, për të vlerësuar më mirë efektivitetin. Gjetjet e para tregojnë se ndikimi në sistemin imunitar është modeste, por i rëndësishëm.

Prof. Saul Faust, i cili ka drejtuar disa nga provat, ka theksuar se dizajni i vaksinave nga inteligjenca artificiale ka potencial të madh dhe është gjithashtu emocionues. Ai vlerëson se kjo qasje mund të kontribuojë ndjeshëm në zhvillimin e vaksinave për pandemitë e mundshme.

Ekipi i Kembrixhit po zhvillon gjithashtu vaksina për gripin sezonal që nuk kërkon përditësim çdo vit dhe vaksina për gripin H5N1. Ata po shqyrtojnë gjithashtu vaksinën për ethet hemorragjike virale, përfshirë disa specie Ebolash.

Prof. Andy Pollard, drejtori i Grupit të Vaksinave në Oksford, thekson se ky hulumtim po prodhon prova interesante, megjithëse është ende e rëndësishme të kuptohet se si do të reagojë sistemi imunitar i njerëzve, i cili është më i ndërlikuar se ai i kafshëve laboratorike.

Suksesi i këtij hulumtimi shënon një hap të rëndësishëm drejt përmirësimit të mbrojtjes kundër viruseve dhe pandemive të ardhshme, duke shpresuar se inteligjenca artificiale do të luajë një rol thelbësor në këtë proces.